Przyszłość obróbki plastycznej metali w Polsce

Przemysł metalurgiczny stoi dziś przed niejednym wyzwaniem. O radzeniu sobie z nimi opowiada rektor Politechniki Lubelskiej prof. dr hab. inż. Zbigniew Pater, specjalista w zakresie obróbki plastycznej metali.

Joanna Miśkiewicz: Pandemia, wojna oraz wciąż podnoszące się wymagania unijne w zakresie dążenia do zeroemisyjności – to czynniki, które w ostatnim czasie nie napawają optymizmem przedstawicieli sektora przemysłowego. Czy rzeczywiście sytuacja jest trudna? A może polski przemysł metalurgiczny, mimo przeciwności, radzi sobie dobrze?

Zbigniew Pater: Niestety uważam, że nie mamy zbyt wielu powodów do radości. Polski przemysł metalurgiczny się, mówiąc kolokwialnie, zwija i mamy na to konkretne przykłady. Wystarczy wspomnieć chociażby wyłączenie wielkiego pieca w Nowej Hucie. Widzimy, że w Polsce produkuje się coraz mniej stali: wspomniana przez Panią wojna utrudniła produkcję, gdyż wcześniej sprowadzaliśmy rudę właśnie z Ukrainy. Teraz nie produkujemy już wielu gatunków stali, w tym takich, które są bardzo ważne dla przemysłu zbrojeniowego (np. do wykonywania luf armatnich). Jesteśmy zmuszeni, by tej stali poszukiwać na rynkach zagranicznych. Zatem ogólną sytuację przemysłu metalowego w Polsce trudno, biorąc pod uwagę te okoliczności, ocenić jako dobrą.

J.M.: Głównym tematem naszego wydania jest obróbka plastyczna – chciałabym dopytać o konkretnie tę technologię. Czy może się ona w obecnych warunkach rozwijać? Jak wygląda sytuacja w nauce, jeśli chodzi o projektowanie nowych rozwiązań?

Z.P.: Tu znów zacznę niestety od niezbyt dobrych wieści. Zasygnalizowałem je zresztą już we wstępie do obecnego wydania. Chodzi o zmniejszenie w ostatnim czasie jednostek naukowych zajmujących się problematyką obróbki plastycznej. To zmniejszenie dotyczy wiodących uczelni technicznych w kraju. Największe politechniki zrezygnowały z zespołów badawczych, w których badania nad obróbką plastyczną byłyby uprawiane.

Jest to problem, który dziś bardzo mocno daje nam się we znaki. Wojna za naszą wschodnią granicą sprowokowała firmy z sektora obróbki metalu do produkcji elementów zbrojeniowych, a produkcja ta wymaga opracowania nowych technologii bądź ulepszenia istniejących, a także projektowania nowych maszyn. W związku z tym zakłady przemysłowe szukają ośrodków naukowych do nawiązania współpracy – a ponieważ wiele tych ośrodków przestało istnieć, nie ma też zbyt wielu możliwości, by takich partnerów szukać.

Zerkając np. do naszych południowych sąsiadów, możemy zobaczyć, że choć Czechy są od Polski kilkukrotnie mniejsze, to jednak zakładów obróbki plastycznej metali jest tam więcej.

Zerkając np. do naszych południowych sąsiadów, możemy zobaczyć, że choć Czechy są od Polski kilkukrotnie mniejsze, to jednak zakładów obróbki plastycznej metali jest tam więcej.

J.M.: Dlaczego zatem zrezygnowaliśmy z rozwijania tej gałęzi przemysłu?

Z.P.: Moim zdaniem zachłysnęliśmy się nowościami. Ostatnio modne stało się rozwijanie technologii z sektora IT i wiele ośrodków naukowych zainteresowało się przede wszystkim tą tematyką. W konsekwencji zaczęło nam brakować technologów-praktyków, którzy potrafiliby projektować procesy produkcyjne, by znajdować rozwiązania dla przemysłu metalowego.

Cyfryzacja oczywiście bardzo nam pomaga: daje nam narzędzia, które umożliwiają przeprowadzenie symulacji rozmaitych procesów, dzięki niej możemy programować modele, a następnie na nich pracować, znaleźć odpowiednie parametry do konkretnych wymagań i założeń. Naukowców zajmujących się taką problematyką mamy już sporo. Jednak te rozwiązania powinny być jeszcze walidowane, odnoszone do obowiązujących rozwiązań technicznych. I tu wyłania się największy problem: wdrożenie zaprojektowanego rozwiązania do produkcji.

Czytaj też >> Megatrendy w produkcji stali na najbliższe lata

J.M.: Na czym dokładnie polega ta trudność?

Z.P.: Dużym błędem systemu jest to, że od dłuższego czasu nie są uruchamiane programy badawcze, które pozwoliłyby na rozwój nauk stosowanych. Oczywiście powstają projekty, pomysły, otrzymywane są patenty – natomiast później przychodzi ten moment, gdy należy wykonać tzw. prace przedwdrożeniowe. Mówiąc wprost: ktoś musi ponieść koszty i ryzyko związane z implementacją danego rozwiązania do przemysłu. Tu zaczynają się trudności: uczelni często nie stać na ponoszenie tych kosztów, z kolei zakłady przemysłowe nie chcą tego ryzyka ponosić. Dotychczas wolały one kupować gotowe rozwiązania za granicą niż dochodzić do własnych.

J.M.: Wcześniej pytałam o sytuację badawczą, jeśli chodzi o nowe rozwiązania z zakresu obróbki plastycznej. A co się dzieje pod tym kątem w przemyśle? Wiemy, że ogólna sytuacja nie wygląda zbyt dobrze.

Z.P.: Ta sytuacja jest różna, oczywiście każdy zakład produkcyjny ma swoją politykę wewnętrzną, każdy w innym stopniu współpracuje z jednostkami naukowymi. Mogę powiedzieć, że mamy takie jaskółki na mapie polskiego przemysłu, które projektują bardzo innowacyjne rozwiązania – możemy się pochwalić nawet takimi, które są unikalne w skali światowej. Mogę tu podać najbliższy mi przykład: rozwiązanie opracowane w Politechnice Lubelskiej, czyli pierwsza na świecie walcarka sterowana numerycznie. Ma ona bardzo szerokie zastosowania i uniwersalny charakter, co jest dość wyjątkowe, bowiem w przypadku obróbki plastycznej istnieje szereg rozwiązań, które sprawdzają się w zasadzie jedynie w przypadku obróbki masowej, wielkoseryjnej. W przypadku produkcji jednostkowej już pojawiają się problemy (oczywiście tu też mamy wyjątki, jak np. kucie swobodne czy półswobodne). Natomiast opracowana przez nas metoda pozwala na kształtowanie części osiowosymetrycznych nawet w przypadku pojedynczych wyrobów. Wdrożenie tej technologii w tej chwili jest przeprowadzane w kuźni Glinik w Gorlicach.

Wracając do polskiej sytuacji w dziedzinie obróbki plastycznej: nie mamy zbyt wielu specjalizujących się w niej zakładów. Zerkając np. do naszych południowych sąsiadów, możemy zobaczyć, że choć Czechy są od Polski kilkukrotnie mniejsze, to jednak zakładów obróbki plastycznej metali jest tam więcej. Dziś w Polsce większość zakładów związanych z obróbką metali bazuje na obróbce skrawaniem, przede wszystkim na obrabiarkach sterowanych numerycznie. Zapewne jest to wynikiem tego, o czym mówiliśmy wcześniej – że znalezienie inżyniera, który jest specjalistą w zakresie obróbki plastycznej, jest bardzo trudne. Jest to skutkiem tego, w jaką stronę poszła edukacja; tego, że na nielicznych kierunkach podobna specjalizacja została utrzymana. Nie ma już praktycznie w Polsce wydziałów metalurgicznych, uległy one likwidacji.

Robo Challenge: zaprogramuj robota!

Tegoroczna, czwarta już edycja Robo Challenge odbędzie się dniach 9 oraz 10 października 2024 r. we Wrocławiu. Wydarzenie to wielowymiarowa przestrzeń wymiany doświadczeń i kontaktów z zakresu automatyki i robotyki przemysłowej. ...

Partner kategorii:

Ekologiczna stal pozyskiwana z odpadów!

O ekologicznej produkcji stali mówi się w ostatnim czasie coraz więcej. Zazwyczaj odnosi się ona do kwestii emisji gazów cieplarnianych, uwalnianych podczas produkcji. Tym razem doniesienia naukowców mówią o samych materiałach, wykorzystywanych podczas wytwarzania stali.

kotwy-mechaniczne-jakich-bledow-projektowych-i-montazowych-unikac

Mechaniczne kotwy ekspresowe

Pewne i bezpieczne zamocowanie elementów do podłoża betonowego wymaga zastosowania zamocowań o najwyższych parametrach nośności i odporności na warunki środowiskowe. Jednym z rozwiązań są mechaniczne kotwy ekspresowe, które znajdują swoje zastosowanie w montażu, gdzie w grę wc...

Partner kategorii:

Politechnika Krakowska ma nowe laboratorium

25 kwietnia na Wydziale Mechanicznym Politechniki Krakowskiej odbyło się uroczyste otwarcie Laboratorium Ultraprecyzyjnych Pomiarów Współrzędnościowych. Politechnika Krakowska zyskała nowoczesne laboratorium, które umożliwia bard...

konferencja-loginpack-przelozenie-terminu-wydarzenia

Informacja o przełożeniu konferencji LogInPack

Informujemy, że konferencja LogInPack zaplanowana na 19-20 czerwca 2024 odbędzie się w innym terminie. Zdając sobie sprawę, jak ważnym wydarzeniem jest konferencja LogInPack dla branży logistycznej i pakowaniowej, dokładamy wszelkic...

Partner kategorii:

Co trzeci przetwórca tworzyw sztucznych inwestuje w park maszyn i urządzeń

Polskie przedsiębiorstwa przetwarzające tworzywa sztuczne zwiększyły swoją zdolność do konkurowania. Świadczy o tym wzrost sub-indeksu MiU dla tej branży o 6,15 pkt. Jest to efekt m.in. zwiększenia nakładów na modernizację parku maszyn i urządzeń (MiU) oraz automatyzację pro...

STAL_5-6_24_obrobka_rozmowa_ze_Zbigniewem_Parterem_iStock-875273138

Przyszłość obróbki plastycznej metali w Polsce

Przemysł metalurgiczny stoi dziś przed niejednym wyzwaniem. O radzeniu sobie z nimi opowiada rektor Politechniki Lubelskiej prof. dr hab. inż. Zbigniew Pater, specjalista w zakresie obróbki plastycznej metali. Joanna Miśk...

Metody łamania wiórów w obróbce skrawaniem – cz. II

Z artykułu dowiesz się: jakie są sposoby łamania wiórów;od czego zależy wybór metody łamania;jakie są wady i zalety poszczególnych metod. Dobór odpowiedniej metody łamania...

Sztuczna inteligencja: jak przygotować się na zmiany w pracy

Wśród medialnego szumu, który nieustannie towarzyszy sztucznej inteligencji, łatwo jest przeoczyć, jak niepozornie, a zarazem radykalnie, AI przekształca nasz świat pracy. Od niszowej fascynacji do dominującego trendu, generatywna sztuczna inteligencja, która za sprawą OpenA...

awarie-budowlane-2024-podsumowanie-konferencji-fot-1

Podsumowanie Konferencji Awarie Budowlane 2024

W dniach 20-24 maja 2024 r. odbyła się w Międzyzdrojach XXXI Konferencja Naukowo-Techniczna „Awarie Budowlane”. Tematyka awarii i katastrof budowlanych od 50 lat związana jest ze środowiskiem szczecińskim. W latach 1974 – 1993 z ini...

STAL_5-6_24_KOMPAKTOWA_STACJA_DO_SPAWANIA_LASEROWEGO_FOT_4

TruLaser Station 7000. Kompaktowa stacja do spawania laserowego 3D

Firma TRUMPF jest znanym i cenionym na świecie producentem maszyn do obróbki blach (m.in.: wykrawanie, gięcie, jak również cięcie i spawanie laserowe), różnego typu rezonatorów laserowych do obróbki materiałów oraz zaawansowanej elektroniki. Bazując na rozwijanej przez dekad...

STAL_5-6_24_Karol_Frydrych_SPD_POPRAWA_WLASCIWOSCI_MECHANICZNYCH_MATERIALOW_iStock-1757332858
Partner kategorii:

O spajalności stali bainitycznych: nanostrukturalne stale bainityczne

Z artykułu dowiesz się: czym są stale nanobainityczne;jakie są ich zalety oraz ograniczenia;gdzie można je wykorzystać. Ze względu na doskonałą kombinację właściwości wytr...

W ten sposób marnujemy rekordowe ilości taniej zielonej energii

Ograniczenia w produkcji energii z OZE powtarzają się coraz częściej. Jak podaje Forum Energii, łącznie w kwietniu br. ograniczono generację 149,6 GWh energii elektrycznej. Z tego 25,8 GWh z farm wiatrowych i 123,8 GWh z dużych instalacji fotowoltaicznych. 

zloty-medal-targow-modernlog-2024-poznaj-laureatow

Znamy laureatów nagrody Złoty Medal targów MODERNLOG 2024

Poznaliśmy produkty wyróżnione prestiżową nagrodą Złotego Medalu na targach Logistyki, Magazynowania i Transportu MODERNLOG 2024 oraz ITM INDUSTRY EUROPE 2024. Laureaci zawalczą teraz o Złoty Medal Wybór Konsumentów. W minionym tygod...

STAL_5-6_24_Wojciech_Kowalski_APERIODYCZNE_STRUKTURY_W_STOPACH_METALI_iStock-1480039441
Partner kategorii:

Kwazikryształy – aperiodyczne struktury w stopach metali

Z artykułu dowiesz się: czym są kwazikryształy;jakimi cechami się charakteryzują;gdzie mogą znaleźć zastosowanie. 5 października 2011 roku izraelski badacz Dan Shechtman o...

Środki dla przedsiębiorców na GOZ. Fundusze Europejskie wspierają zazielenianie polskich firm

Gospodarka o obiegu zamkniętym jest jednym z głównych priorytetów Unii Europejskiej. Wpisuje się w szersze ramy polityki klimatycznej, a także zrównoważonego rozwoju. GOZ stanowi integralny element dążenia UE do neutralności klimatycznej do 2050 roku. Zmniejszenie ilości odp...

Relacje

Katalog produktów

Sklep

STAL Metale & Nowe Technologie 1-2/24

STAL Metale & Nowe Technologie 1-2/24

Zamów
Nowoczesne Hale 1/2024

Nowoczesne Hale 1/2024

Zamów
Utrzymanie Ruchu 1/2024

Utrzymanie Ruchu 1/2024

Zamów
Fastener 1/2023

Fastener 1/2023

Zamów
Metody diagnostyki maszyn i urządzeń w predykcyjnym utrzymaniu ruchu

Metody diagnostyki maszyn i urządzeń w predykcyjnym utrzymaniu ruchu

Zamów
Rozwiązania energooszczędne wykorzystywane w budownictwie wielkopowierzchniowym (e-book)

Rozwiązania energooszczędne wykorzystywane w budownictwie wielkopowierzchniowym (e-book)

Zamów
Gwinty - rodzaje, wymiary, podstawowe obliczenia

Gwinty - rodzaje, wymiary, podstawowe obliczenia

Zamów
Koła zębate – projektowanie, wytwarzanie, pomiary, eksploatacja

Koła zębate – projektowanie, wytwarzanie, pomiary, eksploatacja

Zamów
Inżynieria doskonałości w procesach biznesowych. Przewodnik po teorii i dobrych praktykach

Inżynieria doskonałości w procesach biznesowych. Przewodnik po teorii i dobrych praktykach

Zamów
Metrologia. Wybrane zagadnienia (e-book)

Metrologia. Wybrane zagadnienia (e-book)

Zamów
Przewodnik po technologiach przemysłu 4.0

Przewodnik po technologiach przemysłu 4.0

Zamów
Vademecum projektanta. Budownictwo halowe (e-book)

Vademecum projektanta. Budownictwo halowe (e-book)

Zamów
Poznaj nasze serwisy

Nasze strony wykorzystują pliki cookies. Korzystanie z naszych stron internetowych bez zmiany ustawień przeglądarki dotyczących plików cookies oznacza, że zgadzacie się Państwo na umieszczenie ich w Państwa urządzeniu końcowym. Więcej szczegółów w Polityce prywatności.