Regały wysokiego składowania – podział, wytyczne i projektowanie
Bezpieczeństwo użytkowania regałów
Podczas składowania i magazynowania różnego rodzaju materiałów bardzo ważną kwestią jest właściwe użytkowanie regałów magazynowych. Należy zaznaczyć, że za bezpieczeństwo odpowiedzialność ponoszą nie tylko projektanci, ale również użytkownicy przestrzeni magazynowej. W przypadku nieprawidłowości w użytkowaniu wyposażenia do składowania (przeciążenia, uszkodzenia) odpowiada wyłącznie użytkownik urządzeń.
Podstawowym elementem poprawiającym bezpieczeństwo pracy jest zwrócenie uwagi pracowników na zasady BHP i zakazy, które są nieodłącznym elementem użytkowania regałów. Powinno się również pamiętać o systematycznej kontroli technicznej regałów i obowiązku reagowania na wszelkie zauważone nieprawidłowości, które mogą doprowadzić do strat mienia lub nawet życia. Utrzymanie urządzeń pomocniczych przy pracach magazynowych w stanie zapewniającym bezpieczeństwo użytkowników jest podstawowym obowiązkiem pracodawcy [11].
Bezpieczne użytkowanie regałów wiąże się również z zakazami, które pozwalają wyeliminować ryzyko wystąpienia niebezpiecznej sytuacji [10]:
- nie wolno dopuszczać do przeciążania regału (rys. 6),
- w przypadku uszkodzenia nie dopuszczać do samodzielnego naprawiania uszkodzonych elementów urządzenia,
- nie dopuszczać do wykonywania prac przy regale bez wygrodzenia miejsca pracy przed wjazdem środków transportu czy wejściem osób postronnych.
Zabronione są również:
- samowolne zmienianie konfiguracji elementów składowych regału,
- użytkowanie uszkodzonych palet, kontenerów czy ustawianie towarów w uszkodzonych opakowaniach,
- jednoosobowe wstawianie czy zdejmowanie towarów o znacznym ciężarze lub znacznych gabarytach,
- sięganie do wyższych półek, stojąc na przypadkowych przedmiotach, zamiast na podeście,
- wchodzenie na regał i stawanie jedną nogą na drabinie, a drugą na poprzeczce regału,
- używanie drabiny rozstawnej jako przystawnej,
- przeciążanie środków transportu stosowanych do prac magazynowych (przeciążony wózek podnośnikowy może utracić stabilność).
Regał powinien posiadać dokumentację, która zawiera takie informacje jak:
- identyfikacja producenta regału,
- nazwa i oznaczenie regału,
- numer fabryczny oraz rok produkcji,
- zakres i wyniki przeprowadzonych badań dopuszczających regał do użytku,
- zgodność wyników z PN,
- dane o dopuszczalnym obciążeniu,
- instrukcja montażu i użytkowania.
W magazynach stosowane są również techniczne sposoby zabezpieczenia przez wypadkami, tj.: odbojniki osłaniające przed bezpośrednimi uderzeniami, kotwienia słupów zabezpieczające przed przewróceniem/przemieszczeniem się regału oraz ograniczniki palet. W celu zapewnienia bezpieczeństwa powinien zostać opracowany (i przestrzegany) system składowania, którego celem jest zapewnienie bezpieczeństwa pracownikom i osobom postronnym oraz bezpieczeństwa materiałów i urządzeń.
Wnioski
Proces przepływu materiałów jest zagadnieniem bardzo obszernym i w przypadku wykorzystywania do tego obiektów magazynowych powinno się zwrócić uwagę nie tylko na korzyści płynące z takiego obiektu, ale również na wymogi, jakie są mu stawiane. Różnorodność rozwiązań magazynowych pozwala zoptymalizować ten proces i dostosować system do konkretnego użytkownika. Projektując przestrzeń składową, powinno się mieć na uwadze w pierwszej kolejności, poza maksymalnym wykorzystaniem przestrzeni magazynowej, bezpieczeństwo użytkowników i materiałów składowych
1 Cross-docking – system zarządzania dystrybucją towarów, polegający na przetwarzaniu dużych, jednolitych asortymentowo partii towarów na wiele różnych asortymentowo pakietów, dostosowanych do potrzeb.
Piśmiennictwo
- Bryndas J.: Optymalne metody składowania. „Agro Przemysł”, nr 1/2011.
- Gubała M., Popielas J.: Podstawy zarządzania magazynem w przykładach. Instytut Logistyki i Magazynowania, Poznań 2002.
- Kozłowski A., Ślęczka L., Wojnar A.: O konstrukcji i połączeniach regałów magazynowych. „Konstrukcje Stalowe”, nr 4/2005.
- Radomska-Deutsh E.: Nowoczesny magazyn: zrównoważony znaczy zielony. „Logistyka”, nr 4/2010.
- Rawska-Skotniczny A.: Obciążenia na budynki i konstrukcje budowlane według Eurokodów. PWN, 2014.
- Rawska-Skotniczny A., Tylek I., Nalepka M.: Niezawodność stalowych statycznych systemów składowania. „Materiały Budowlane”, nr 2/2016, doi: 10.15199/33.2016.02.15.
- Rawska-Skotniczny A., Tylek I.: Statyczne systemy składowania w halach magazynowych – charakterystyka ogólna. „Nowoczesne Hale”, nr 4/2016.
- Rawska-Skotniczny A., Tylek I.: Statyczne systemy składowania w halach magazynowych – Wymagania prawne i normowe dotyczące bezpieczeństwa. „Nowoczesne Hale”, nr 1/2017.
- Zając J.: Regały przejezdne – moda czy oszczędność. „Logistyka”, nr 5/2006.
- Zieliński L.: Jak zapewnić bezpieczeństwo podczas użytkowania regałów magazynowych [online] https://www.portalbhp.pl/ [dostęp: 5.09.2019 r.].
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U.2003.169.1650 z późn. zm.).
- Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U.1994.89.414 z późn. zm.).
- PN-EN 1990 Eurokod Podstawy projektowania konstrukcji. PKN, Warszawa.
- PN-EN 1991 Eurokod 1. Oddziaływania na konstrukcje. PKN, Warszawa.
- PN-EN 1993 Eurokod 3. Projektowanie konstrukcji stalowych. PKN, Warszawa.
- PN-EN 15512 Stalowe statyczne systemy składowania. Regały paletowe o zmiennej konfiguracji. Zasady projektowania konstrukcji. PKN, Warszawa.
- PN-EN 15620 Stalowe statyczne systemy składowania. Regały paletowe o zmiennej konfiguracji. Tolerancje, odkształcenia i luzy manipulacyjne. PKN, Warszawa.
- PN-EN 15629 Stalowe statyczne systemy składowania. Specyfikacja urządzeń do składowania. PKN, Warszawa.
- PN-EN 15635 Stalowe statyczne systemy składowania. Zastosowanie i utrzymanie urządzeń do składowania. PKN, Warszawa.









