Waloryzacja umów w 2024 r., czyli jak poradzić sobie ze zmianami cen
Warto dodać, że przy umowach z podmiotami zagranicznymi lub gdy realizacja kontraktu zależy od cen produktów i surowców w innych krajach, istotna może być tzw. klauzula walutowa. Określa ona wartość świadczenia na podstawie kursu waluty wskazanej w umowie w chwili płatności lub wymagalności.
Trzeba również pamiętać, że różne wskaźniki są udostępniane publicznie w różnych terminach. Te same wskaźniki mogą dotyczyć konkretnych miesięcy lub być uśrednione jako roczny wskaźnik. Wybór najbardziej wiarygodnego źródła informacji jest zatem kluczowy.
Bez uwzględnienia tych kwestii w umowie klauzula waloryzacyjna może okazać się niewykonalna.
Waloryzacja umowy na gruncie zamówień publicznych
W świecie zamówień publicznych, w którym precyzja, efektywność i równość mają kluczowe znaczenie, waloryzacja kontraktów nabiera szczególnego znaczenia. Wprowadzenie elastycznych mechanizmów waloryzacyjnych staje się niezbędne, aby dostosować umowy do zmieniających się warunków rynkowych. A jednocześnie – utrzymać zrównoważony rozwój gospodarczy.
Elastyczność wynikająca z klauzul waloryzacyjnych przynosi korzyści zarówno dla dostawców, jak i instytucji publicznych. Przedsiębiorcy zyskują pewność, że ich koszty są adekwatnie uwzględniane w trakcie realizacji kontraktu. Z drugiej strony, w przypadku instytucji publicznych klauzule te pozwalają na utrzymanie zdolności przewidywania kosztów projektów oraz skuteczne planowanie budżetów.
Zamówienia publiczne to obszar, w którym rygorystyczne zasady i regulacje wyznaczają standardy. Jednakże zmienne warunki rynkowe, takie jak inflacja, zmiany cen surowców czy warunki gospodarcze, mogą mieć wpływ na wydajność umów publicznych. Wprowadzenie klauzul waloryzacyjnych umożliwia dostosowanie kontraktów do rzeczywistych warunków, co przyczynia się do sprawnego realizowania projektów publicznych.
Wprowadzenie waloryzacji tego rodzaju kontraktów musi być zgodne z obowiązującymi przepisami prawa zamówień publicznych. Ustalanie zasad waloryzacji powinno wynikać z przejrzystego procesu i uwzględniać uczciwe traktowanie wszystkich uczestników procesu zamówień publicznych.
Stosownie do przepisów prawa zamówień publicznych zawarta w tym reżimie umowa na okres dłuższy niż 6 miesięcy obligatoryjnie powinna regulować zasady wprowadzania zmian wysokości wynagrodzenia należnego wykonawcy w przypadku zmiany ceny materiałów lub kosztów realizacji zamówienia.
Pomimo bezwzględnego nakazu umieszczania klauzuli waloryzacyjnej prawo zamówień publicznych pozostawia w zasadzie szczegółowe kwestie waloryzacji kontraktu do swobodnego ustalenia przez zamawiającego. Zdecydowanie warto więc przed przystąpieniem do długotrwałego kontraktu dokładnie przestudiować SWZ oraz projekt umowy na udzielenie zamówienia publicznego. Wszystko to w celu oszacowania ryzyka związanego z zawarciem kontraktu i zabezpieczenia swoich interesów.
